Yaşlanmanın belirtileri
Yaşlanma yavaş ilerlediği için çoğu zaman gözden kaçar. Aşağıdaki değişiklikler, beslenmenin ve kontrol sıklığının gözden geçirilmesi gerektiğini gösterir:
- Merdiven çıkmakta, arabaya ya da koltuğa atlamakta isteksizlik
- Uykunun uzaması, oyuna ilginin azalması
- Su tüketiminin ve idrar miktarının artması
- Açıklanamayan kilo kaybı ya da kilo artışı
- Diş sorunları, sert taneleri çiğnemekte zorlanma
Kas, eklem ve hareketlilik
Yaşlı hayvanlarda kas kütlesi azalır, eklemlerde kıkırdak incelir. Kaliteli ve kolay sindirilen protein kas kütlesinin korunmasına yardımcı olur.[1] Hidrolize tip II deniz kolajeni, omega-3 yağ asitleri, glukozamin ve kondroitin eklem sağlığına eşlik eder. Deniz kaynaklı omega-3 bakımından zengin bir mamanın artrozlu köpeklerde hareketliliği iyileştirdiği, 18 veteriner kliniğinde 127 köpekle yapılan bir çalışmada gösterildi.[2]
Fazla kilo eklemlere ek yük bindirir. Yaşlı hayvanın ideal kilosunu korumak, eklem desteğinin en etkili parçasıdır. Ömür boyu ideal kondisyonda tutulan Labradorlarda kronik hastalıkların daha geç başladığı ve köpeklerin yaklaşık 1,8 yıl daha uzun yaşadığı gösterildi.[3]
Kedilerde böbrek sağlığı
Kronik böbrek sorunları yaşlı kedilerde sık görülür. Fosforu sınırlı tutulmuş bir mama böbreklerin yükünü azaltır; uluslararası böbrek kılavuzları da kronik böbrek hastalığında fosfor kısıtlamasını önerir.[4] Su tüketimini artırmak da böbrek sağlığı için önemlidir.
Prestige Adult 8+ Sterilised, sınırlı fosfor içeriği, hidrolize deniz kolajeni ve antioksidanlarıyla 8 yaşından büyük, kısırlaştırılmış sağlıklı kediler için hazırlanmıştır. Böbrek, kalp ya da eklem sorunu teşhis edilmiş kedilerde ise Protect Care 8+ bu üç amaca yönelik bir veteriner diyet mamasıdır.
Köpeklerde kalp ve eklemler
Yaşlı köpeklerde eklem sorunları ve kalp yetmezliği birlikte görülebilir. Omega-3 (EPA) bakımından zengin, sodyumu sınırlı ve potasyumu ayarlanmış bir beslenme kalp işlevini destekler.
Protect Senior+, 8 yaş üstü köpeklerde osteoartrit ve kronik kalp yetmezliğine yönelik bir veteriner diyet mamasıdır; erken evre (IRIS 1–2) kronik böbrek hastalığında da kullanılır. Pankreatit ya da kan yağı yüksekliği öyküsü olan köpeklerde kullanılmaz. Yalnızca eklem sorunu olan köpekler için Protect Ostéo da kullanılabilir.
Pratik öneriler
- Günlük miktarı hareket düzeyine göre ayarlayın; yaşlı hayvan daha az enerji harcar.
- Diş sorunu varsa taneleri ılık suyla yumuşatın.
- Mama ve su kaplarını kolay ulaşılır yerlere koyun; kaygan zeminlere halı ya da kaydırmaz paspas serin.
- Mama değişikliğini her zaman 7 güne yayın.
Kilo aynıyken kas kaybı
Yaşlanmayla birlikte, belirli bir hastalık olmasa da kas kütlesi azalır; buna sarkopeni denir. Kalp, böbrek ya da kanser gibi hastalıklara bağlı kas kaybı ise kaşeksi olarak adlandırılır. İki durum yaşlı hayvanlarda çoğu zaman bir arada görülür ve ikisi de hastalık ve ölüm riskinin artmasıyla ilişkilidir.[5]
Kas kaybı bazen yağ artışıyla dengelenir ve tartıda fark edilmez. Bu yüzden yalnızca kiloya değil, sırt ve kalça kaslarının dolgunluğuna da bakın. Kaliteli, kolay sindirilen protein bu dönemde kısıtlanmamalıdır.
Kontrol takvimi
Yaşlı kedilerin bakımına yönelik uluslararası kılavuz, 10–15 yaş arasındaki kedilerde yılda iki kez, 15 yaşından büyük sağlıklı kedilerde ise dört ayda bir muayene öneriyor.[6] Köpeklerde de yaşa bağlı değişiklikler görme, işitme, eklemler, dişler ve davranış dahil birçok sistemi etkiler; bu nedenle yaşlı köpeğin muayenesi yalnızca kilo kontrolüyle sınırlı kalmamalıdır.[7]
- Her kontrolde kilo, vücut ve kas kondisyonu kaydedilsin.
- Kan ve idrar tahlilleri, böbrek ve tiroit sorunlarını belirti vermeden önce yakalamaya yardım eder.
- Diş muayenesini atlamayın; ağrılı dişler mama yemeyi azaltır.
- Evde gözlediğiniz değişiklikleri (su içme, uyku, merdiven, tuvalet) not alıp muayeneye götürün.
Su tüketiminde belirgin artış, kilo kaybı, iştahsızlık, nefes darlığı ya da öksürük varsa veteriner hekiminize başvurun. 8 yaşından sonra kan ve idrar tahlilleriyle birlikte yılda iki kez kontrol önerilir.






